Chiến thắng Điện Biên Phủ là minh chứng của quyết tâm bảo vệ nền tự do, độc lập của cả dân tộc Việt Nam. Vào thời điểm lịch sử tháng 5/1954 hay các mốc son kỷ niệm sau đó, bạn bè quốc tế thường nhớ về thắng lợi chính nghĩa của Việt Nam với nhiều tình cảm đặc biệt.

Báo Sao đỏ (Liên Xô), các số ra từ ngày 6 đến 8/5/1954 có loạt bài viết mang tựa đề: “Điện Biên Phủ là sự phá sản của các kế hoạch của bọn thực dân”.

“...Thất bại của quân đội Pháp ở Điện Biên Phủ không phải là một sự ngẫu nhiên. Binh lính Pháp càng ngày càng thấy rõ tính chất phi nghĩa của cuộc chiến tranh. Lời tuyên bố của Hạ sĩ Robe Máctanh bị bắt làm tù binh ở Điện Biên Phủ đã phần nào chứng tỏ điều đó: “Binh lính và sĩ quan Pháp tinh thần sút kém vì chúng tôi không biết chiến đấu vì mục đích gì”. Đến cả Phó Tổng thống Mỹ Nixon cũng phải thừa nhận rằng binh lính Pháp không muốn kéo dài cuộc “chiến tranh bẩn thỉu” này. Ông ta tuyên bố: “Còn nói về trận chiến đấu nguy ngập hiện nay ở Điện Biên Phủ thì ở đó không có tinh thần chiến thắng. Pháp đã quá mệt mỏi vì chiến tranh…”.

Trái ngược với những cố gắng của các báo chí phản động, dư luận đã thấy rõ rằng tình cảnh không có lối thoát của bộ phận lớn quân đội Pháp bị bao vây ở Điện Biên Phủ càng chứng tỏ tình hình nguy ngập của cả đội quân viễn chinh Pháp ở Đông Dương. Trước dư luận, Điện Biên Phủ có nghĩa là sự phá sản của các kế hoạch của bọn thực dân và trước hết là sự phá sản của cái “kế hoạch Nava” phiêu lưu mà trước đây người ta đã quảng cáo ầm ĩ. Giải phóng cứ điểm này chứng tỏ sức mạnh của lực lượng Quân đội nhân dân Việt Nam và ý chí không gì lay chuyển nổi của Nhân dân Việt Nam kiên quyết bảo vệ nền tự do, độc lập của mình. Bài học Điện Biên Phủ nói lên rằng tất cả mọi âm mưu giải quyết vấn đề Đông Dương bằng cách tiếp tục cuộc chiến tranh thuộc địa đều bị thất bại...”.

Mười năm sau chiến thắng Điện Biên Phủ, trên báo Sự thật (Liên Xô), số ra ngày 8/5/1964, A.Philíppốp có bài viết mang tựa đề: “Nguyện vọng của Nhân dân Việt Nam”. Tác giả đặc biệt nhấn mạnh: “Chữ Điện Biên Phủ đã trở thành biểu tượng của lòng dũng cảm và bất khuất của Nhân dân Việt Nam”.

“Mười năm về trước, ngày 7/5, sau nhiều năm tiến hành cuộc chiến đấu anh dũng chống bọn thực dân Pháp, những người yêu nước Việt Nam đã giành được thắng lợi trước bọn can thiệp ở vùng Điện Biên Phủ. Thắng lợi đó đã có ảnh hưởng quyết định đối với diễn biến của các sự kiện quân sự. Mặc dù bọn xâm lược Pháp đã gặp phải thất bại, nhưng chúng không chịu từ bỏ âm mưu bóp nghẹt nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, phục hồi lại chế độ thực dân mà Nhân dân Việt Nam đã đánh đổ năm 1945.

… Tuy nhiên, cuộc chiến đấu đầy hy sinh của những người yêu nước Việt Nam dựa trên sự ủng hộ mạnh mẽ của Liên Xô, của các nước khác trong phe xã hội chủ nghĩa và của tất cả các lực lượng yêu hòa bình đã buộc bọn xâm lược phải lùi bước. Tháng 7/1954, tại Hội nghị Geneva, đã ký kết các hiệp định chấm dứt cuộc chiến thanh đẫm máu. Đó là thắng lợi quan trọng của các lực lượng hòa bình...”.

(Theo cuốn Điện Biên Phủ - Hợp tuyển công trình khoa học; Nxb. Chính trị Quốc Gia, tr.1168-70)