BÁO CÁO CỦA TỔNG QUÂN ỦY TRÌNH BỘ CHÍNH TRỊ NGÀY 6/12/1953 QUYẾT TÂM TIẾN CÔNG ĐIỆN BIÊN PHỦ

Ngày 6/12/1953, Bộ Chính trị họp nghe Tổng Quân ủy báo cáo quyết tâm tiến công Điện Biên Phủ.

Về tình hình địch và phương hướng chiến dịch, phương án tác chiến của Tổng Quân ủy ghi rõ: “Tuy hiện nay chưa thể khẳng định nhưng muốn bảo đảm thực hiện được quyết tâm của Trung ương là tiêu diệt địch và giải phóng vùng Lai Châu-Phong Xa Lỳ cho đến Luông Phrabăng trong Đông Xuân thì phải nhằm trường hợp địch tăng cường thành tập đoàn cứ điểm mà chuẩn bị.

Trong trường hợp này, trận Điện Biên Phủ sẽ là một trận công kiên lớn nhất từ trước đến nay. Vì vậy, sự chuẩn bị có nhiều khó khăn, cần ráo riết tập trung lực lượng mới làm kịp, nhưng nếu kiên quyết khắc phục khó khăn, hoàn thành được chiến dịch thì thắng lợi này sẽ là một thắng lợi rất lớn.[1]

Về binh lực và thời gian tác chiến, phải sử dụng 9 trung đoàn bộ binh và toàn bộ pháo binh, công binh, phòng không và một bộ phận pháo cao xạ, tổng số là 35.000 người. Nếu tính cả Bộ Chỉ huy chiến dịch khoảng 1.850 người và 4.000 tân binh bổ sung sẽ đưa lên làm hai đợt thì quân số phải cung cấp cho hỏa tuyến sẽ tăng lên đến 40.850, chưa kể dân công.

Ở trung tuyến (từ Sơn La trở về) quân số bộ đội phải bố trí để bảo vệ tuyến cung cấp có 1.720 người. Quân số tổng quát của chiến dịch là 42.750. Thời gian tác chiến ở Điện Biên Phủ ước độ 45 ngày, nhưng còn tùy tình hình thay đổi, cũng có thể rút ngắn hơn.

Về nhu cầu nhân lực, vật lực: số dân công phải huy động từ trung tuyến trở lên cần khoảng chừng 14.500, gồm cả dân công theo đơn vị, vận tải xe đạp và khuân vác, chưa kể số dân công của Hội đồng cung cấp mặt trận.

Thời gian phục vụ ở mặt trận ước trên dưới ba tháng. Gạo, từ trung tuyến trở ra cần 4.200 tấn, chưa kể số gạo phải huy động cho dân công của Hội đồng cung cấp mặt trận. Thực phẩm cần 100 tấn rau khô, 100 tấn thịt, 80 tấn muối, 12 tấn đường, tất cả các thứ này chủ yếu sẽ đưa từ Thanh Hóa lên. Đạn dược cần độ 300 tấn, nhưng chỉ cần vận chuyển ra hỏa tuyến trên 170 tấn. Số này có thể rút xuống vì có thể dùng một phần đạn dược lấy của địch trong đợt một và một phần của ta còn lại.

Về tình hình đường sá và kế hoạch vận chuyển: Vấn đề làm đường và sửa đường là vấn đề quan trọng nhất trong công tác chuẩn bị cho chiến dịch, nhưng hiện nay các con đường cần thiết cho chiến dịch đều rất xấu. Đường số 13 từ Yên Bái đi Tạ Khoa tuy được báo cáo là đã hoàn thành vào đầu tháng 11 và sau đó đã được tu bổ thêm, nhưng thực tế thì chưa đủ tiêu chuẩn cho xe kéo pháo chạy qua. Nhiều quãng đường cong còn rất hẹp, xe kéo pháo không thể qua được. Từ km50 đến km70 còn nhiều đoạn lầy, có đoạn dài tới 1km, xe đi một giờ chỉ được hơn 5km. Số dân công huy động vào việc tu bổ con đường này đến cuối tháng 11, mới chỉ đạt 70% nhu cầu. Đường số 41 từ Mộc Châu đi Lai Châu có nhiều đoạn hiểm trở, hiện nay muốn cho xe kéo pháo đi được thì phải sửa chữa lại rất nhiều, nhưng số dân công lại thường xuyên thiếu. Còn đoạn đường từ Tuần Giáo đi Điện Biên Phủ thì do đã lâu năm không dùng đến nên hiện nay hư hỏng rất nhiều. Lực lượng công binh của ta đang bắt đầu sửa chữa. Nhưng vì đoạn đường này dài (84km) và quá xấu, có nhiều đoạn bị sụt lở nặng, mặt đường chỉ còn khoảng một mét, nên cũng phải mất nhiều thì giờ, công sức mới có thể hoàn thành được.

Tổng Quân ủy kiến nghị: Muốn bảo đảm sự thực hiện quyết tâm của Trung ương là giải phóng Lai Châu-Phong Xa Lỳ, vấn đề mấu chốt hiện nay trong công tác chuẩn bị là bảo đảm đường sá. Cần phải tập trung khả năng và có kế hoạch cụ thể để tích cực giải quyết ngay từ bây giờ, chậm lắm là đến cuối tháng Giêng năm 1954, cần phải bảo đảm cho xe kéo pháo chạy được.

Sau khi nghe báo cáo quyết tâm của Tổng Quân ủy, Bộ Chính trị phân tích và kết luận: về địch, Điện Biên Phủ sẽ là một tập đoàn cứ điểm mạnh nhưng chúng có cái yếu cơ bản là bị cô lập, mọi việc tiếp viện, tiếp tế đều phải dựa vào đường không, về ta, với chất lượng đã được nâng cao thêm một bước trong chỉnh huấn, chỉnh quân, với những kinh nghiệm sẵn có và sự tiến bộ về trang bị kỹ thuật, quân đội ta tới đây đã có thể đánh được tập đoàn cứ điểm. Vấn đề đường sá tiếp tế cho chiến dịch đúng là một khó khăn rất lớn. Nhưng với quyết tâm của toàn Đảng, cả hậu phương đang chuyển động mạnh trong cải cách ruộng đất sẽ tập trung toàn lực chi viện cho tiền tuyến và nhất định bảo đảm cung cấp cho chiến dịch.

Bộ Chính trị quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ và nhất trí thông qua phương án tác chiến của Tổng Quân ủy.

[1] Báo cáo của Tổng Quân ủy trình Bộ Chính trị ngày 06 tháng 12 năm 1953. Lưu trữ Bộ Quốc phòng, hồ sơ 109, phòng Quân ủy Trung ương.