BIẾN SÔNG RẠCH THÀNH NGUỒN LỰC PHÁT TRIỂN

Nhìn từ trên cao, tuyến kênh Tham Lương-Bến Cát-rạch Nước Lên như một dải xanh uốn lượn qua đô thị. Nhưng có lẽ sự thay đổi rõ nhất không nằm trên những bức ảnh nhìn từ trên cao.

Nó nằm ở những buổi sáng ông Công đạp xe ra bờ kênh tập thể dục. Ở những buổi chiều trẻ nhỏ chạy xe về thả diều. Ở những gia đình ngồi hóng mát bên dòng nước mà trước đây họ thường tìm cách tránh xa. Một dòng kênh từng bị bỏ quên đang trở lại trong nhịp sống của người dân.

Công trình này cũng không đứng riêng lẻ. Cùng với Rạch Xuyên Tâm, Kênh Đôi, Kênh Tẻ và các chương trình di dời nhà trên, ven kênh, những dự án chỉnh trang đang tạo thành chuỗi công trình hướng tới tái thiết hệ thống sông, kênh của Thành phố Hồ Chí Minh.

Theo Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh, khi tuyến đường dọc hai bờ hoàn thiện, hạ tầng ven kênh sẽ không chỉ phục vụ đời sống dân cư mà còn góp phần chia sẻ áp lực giao thông cho các trục đường hiện hữu.

Cùng với giao thông, cảnh quan ven kênh còn có điều kiện để thúc đẩy các hoạt động thương mại, dịch vụ và du lịch tại địa phương.

Ở phường An Phú Đông, sự thay đổi còn được nhìn từ một góc độ khác. Khi bờ kênh được xây kè, đường được mở, việc quản lý đất đai, trật tự xây dựng và vệ sinh môi trường cũng trở nên thuận lợi hơn.

Địa phương bắt đầu tính tới những điểm sinh hoạt cộng đồng, công viên cây xanh kết hợp các hoạt động dịch vụ ven sông.

Một dòng kênh hồi sinh không chỉ có nghĩa là nước trong hơn, bờ kênh sạch hơn hay đường đi thuận tiện hơn. Với Thành phố Hồ Chí Minh, đó còn là cách nhìn lại những dòng sông, con kênh từng bị xem như phần phía sau của đô thị.

Sau nhiều năm thiếu đầu tư và chậm chỉnh trang, những công trình như Tham Lương-Bến Cát-rạch Nước Lên đang từng bước đưa hệ thống sông ngòi trở lại đúng vị trí trong cấu trúc Thành phố. Từ một dòng kênh ô nhiễm, nơi người dân từng quay lưng vì mùi hôi và rác thải, nay một tuyến giao thông, một dải cây xanh và những tuyến bờ kè mới đang thành hình.

Điều đáng kể nhất có lẽ là dòng kênh đang dần được trả lại đúng vai trò của mình trong đời sống đô thị. Không còn chỉ là nơi thoát nước hay tiếp nhận những gì đô thị bỏ lại, tuyến kênh đang trở thành một phần của giao thông, cảnh quan và sinh hoạt của người dân. Đó còn là quá trình trả lại giá trị cho những gì đã từng bị lãng quên.