Ngày 28/3/1954:

Bộ Tổng Tư lệnh ra mệnh lệnh gửi các Đại đoàn 312, 316, 308, 304, 351

Giao thông hào của ta đã cắt đôi sân bay Mường Thanh, tạo điều kiện thuận lợi cho các chiến sĩ xung kích tiêu diệt địch. (Ảnh: TTXVN)

Giao thông hào của ta đã cắt đôi sân bay Mường Thanh, tạo điều kiện thuận lợi cho các chiến sĩ xung kích tiêu diệt địch. (Ảnh: TTXVN)

Ngày 28/3/1954, Bộ Tổng Tư lệnh ra mệnh lệnh số 83-ML/B1, trong đó xác định quyết tâm của Bộ trong đợt tiến công thứ 2 là “Tập trung ưu thế tuyệt đối binh hỏa lực, tiêu diệt toàn bộ khu vực phía đông Mường Thanh, tạo điều kiện đầy đủ cho quân ta chuyển sang tổng công kích tiêu diệt toàn bộ quân địch ở Điện Biên Phủ”. Chỉ thị giao nhiệm vụ cụ thể cho các đơn vị:

- Đại đoàn 312: Tiêu diệt các cứ điểm 201 (D1), 201A (D2), vị trí pháo binh địch ở 210, bộ phận cơ động của tiểu đoàn dù Việt Nam số 5 hoặc một bộ phận tiểu đoàn dù thuộc địa số 6. Sau khi diệt xong, để lại bộ phận nhỏ binh lực tăng cường hỏa lực, cải tạo công sự, chiếm giữ trận địa, ngăn địch phản kích chiếm lại, đồng thời tổ chức trận địa hỏa lực khống chế sân bay Mường Thanh.

- Đại đoàn 316 (thiếu một trung đoàn): Tiêu diệt các cứ điểm 301 (A1), 302 (C1), 304 (C2), phối hợp với đơn vị bạn tiêu diệt tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 hoặc bộ phận tiểu đoàn dù Việt Nam số 5. Sau khi diệt địch, để lại bộ phận lực lượng cải tạo công sự, ngăn địch phản kích chiếm lại, đồng thời tổ chức trận địa hỏa lực khống chế và sát thương quân địch ở Mường Thanh.

- Đại đoàn 308: Tiêu diệt khu vực tung thâm của địch gồm tiểu đoàn Thái số 2 và vị trí pháo binh địch, phối hợp với Trung đoàn 98 tiêu diệt tiểu đoàn dù thuộc địa số 6; dùng hỏa lực kiềm chế pháo binh địch ở tây Mường Thanh và dùng lực lượng nhỏ kiềm chế các cứ điểm 106 và 310; bố trí lực lượng đánh nhảy dù xuống phía tây và tây nam Mường Thanh, chặn tiếp viện của địch từ Hồng Cúm lên.

- Đại đoàn 304: Kiềm chế đắc lực pháo binh địch ở Hồng Cúm; chặn quân tiếp viện không cho chúng từ Hồng Cúm lên Mường Thanh; tiêu diệt địch nhảy dù xung quanh và phía nam Hồng Cúm.

- Đại đoàn 351: Lựu pháo yểm hộ cho bộ binh tiến công các cứ điểm của địch; chế áp và phá hủy pháo binh địch, tiêu diệt một bộ phận cơ động của địch; kiềm chế pháo binh địch ở Mường Thanh và Hồng Cúm. Pháo cao xạ yểm hộ cho lựu pháo và bộ binh chiến đấu cả ngày lẫn đêm.

Bộ Tổng Tư lệnh yêu cầu:

- Các cấp chỉ huy phải đề cao quyết tâm chiến đấu, kiên quyết, dũng mãnh, không để mất thời cơ diệt địch. Phải tự mình ra mặt trận, kiểm tra đôn đốc, tổ chức chiến đấu, động viên bộ đội.

- Chú trọng tổ chức hỏa lực, tổ chức đội đột phá, tổ chức đội đánh thọc sâu.
- Căn cứ vào chỉ thị hiệp đồng để xây dựng kế hoạch hiệp đồng tỉ mỉ giữa các lực lượng, các đơn vị và xây dựng kế hoạch thông tin liên lạc.
- Chuẩn bị về tư tưởng, tổ chức, cán bộ, bảo đảm chiến đấu liên tục, phát triển liên tục khi có thời cơ.

Đây là sự chỉ đạo kịp thời của Tổng Quân ủy trong lúc các đơn vị đang tích cực, khẩn trương tiến hành công tác chuẩn bị bước vào đợt tiến công thứ 2. Tiếp tục quán triệt vị trí, tầm quan trọng của đợt tiến công này, qua đó xác định trách nhiệm, xây dựng quyết tâm cũng như định hướng tư tưởng, hành động cho lãnh đạo, chỉ huy và cán bộ, chiến sĩ các đơn vị trên toàn Mặt trận.

Cùng ngày, Thiếu tướng Hoàng Văn Thái, Phó Tổng Tham mưu trưởng ra Chỉ thị số 84/A1 về việc tổ chức hỏa lực và hợp đồng bộ pháo trong trận tấn công tiêu diệt quân địch ở khu vực phía đông Mường Thanh.

Chỉ thị đã phân tích kỹ tương quan hỏa lực giữa ta và địch ở khu vực đông Mường Thanh về số lượng thì ta ưu thế hơn địch; chỉ rõ cách thức phân phối hỏa khí, tổ chức hỏa lực, thời cơ tiến nhập trận địa cùng thứ tự xạ kích và bộ phận hiệp đồng; cách thức tổ chức chỉ huy. Đồng chí Phó Tổng Tham mưu trưởng cũng chỉ rõ 5 điểm cần lưu ý:

- Giữ vững việc chế áp trật tự, chú ý tiết kiệm đạn dược.
- Cao xạ pháo phải tổ chức bắn ban đêm, đuổi máy bay địch uy hiếp không phận trận địa.
- Các ký hiệu thông tin liên lạc phải đơn giản, rõ ràng, đồng thời có nhiều phương tiện dự bị, bảo đảm khi bộ binh phát triển vào trung tâm không bị pháo ta bắn nhầm.
- Cán bộ pháo binh chi viện và phối thuộc phải cùng cán bộ bộ binh định kế hoạch hiệp đồng.
- Phải chiếm lĩnh trước giờ công kích như đã quy định để khi phát hỏa chế áp được đồng thời.

Tại chiến trường Điện Biên Phủ:

Chiếc máy bay thứ 43 của quân Pháp bị pháo cao xạ của quân ta bắn hạ. Mặc dù gặp nhiều khó khăn, nhưng bộ đội cao xạ ngày càng trưởng thành và thực hiện tốt nhiệm vụ khống chế chặt chẽ bầu trời.

Các đại đoàn triển khai nhiệm vụ chuẩn bị bước vào đợt tiến công thứ 2.

Các chiến sĩ xung kích của ta đang cắt các hàng rào dây thép gai bắt đầu cuộc tấn công. Ảnh: TTXVN

Các chiến sĩ xung kích của ta đang cắt các hàng rào dây thép gai bắt đầu cuộc tấn công. Ảnh: TTXVN

Về địch:

Các lực lượng của địch mở cuộc hành quân ra phía Tây nhằm tiêu diệt các khẩu pháo cao xạ của ta đặt tại bản Ong Pét và gần bản Pe. Tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 mở đầu cuộc tiến công, tiếp theo là tiểu đoàn dù xung kích số 8, tiểu đoàn bộ binh lê dương số 1 làm nhiệm vụ hỗ trợ khi rút quân trở về. Các xe tăng từ Phân khu Hồng Cúm được huy động để yểm trợ hỏa lực cho bộ binh địch.

Trong suốt chiến dịch Điện Biên Phủ, từng giờ từng phút, mỗi quyết định đưa ra đều có ý nghĩa hết sức quan trọng. Chính vì vậy, bộ đội ta khó tránh khỏi tâm trạng khẩn trương, căng thẳng. Những lúc như vậy, mỗi câu ca lời hát cất lên đều thật ý nghĩa, đó là liều thuốc tinh thần mang đến nguồn năng lượng mới cho chiến sĩ ta.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng chia sẻ về cảm xúc đặc biệt ấy trong cuốn “Một vài hồi ức về Điện Biên Phủ”, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân (1964) do nhà văn Hữu Mai chắp bút:

“Cuối tháng ba, cạnh căn lán, xuất hiện một công trình mới của các đồng chí công binh. Một đường hầm dành cho việc chỉ huy tác chiến, với đủ phòng làm việc, phòng hội họp có trang bị đèn điện và máy nói, dài trên ba trăm mét chạy xuyên qua trái đồi…

Tình hình chiến dịch vào tháng tư này khá căng thẳng. Sau những ngày họp hội nghị sơ kết đợt hai, tôi vẫn còn mệt. Một buổi chiều, mấy đồng chí nam nữ văn công tươi cười bước vào căn lán. Anh chị em nghe tôi bị mệt nên rủ nhau đến thăm. Vốn biết tôi thích âm nhạc nên anh chị em mang theo một cây đàn. Hôm ấy, ngoài những bài hát: Qua miền tây-bắc, Hành quân xa, Nhi-lang-son, các đồng chí văn công còn hát cho tôi nghe một số bài ca quan họ Bắc Ninh. Những cánh đồng xanh, những cánh cò bay dìu dặt, những bờ tre, mái đình như hiện ra trước mắt qua những câu hát dân tộc. Tôi thường ngày vốn rất thích âm nhạc, nhưng chưa bao giờ tôi nghe âm nhạc hay như trong những giờ phút khẩn trương, căng thẳng tại mặt trận”.

Ngày xuất bản: 28/3/2024
Nội dung: Trung tá, ThS Nguyễn Quốc Hùng  -  Viện Lịch sử quân sự, Ngọc Toản Thu
Trình bày: DUY LONG
Ảnh: TTXVN

56 ngày đêm của Chiến dịch

ĐIỆN BIÊN PHỦ

13/3

Chiến dịch Điện Biên Phủ mở màn

14/3

Địch tăng cường cho Điện Biên Phủ, ta tiến công cứ điểm Đồi Độc Lập

15/3

Ta chiếm lĩnh cụm cứ điểm Độc Lập

16/3

Pháp nhận ra những nhược điểm khó khắc phục của “con nhím Điện Biên Phủ”

17/3

Bức hàng cụm cứ điểm Bản Kéo

18/3

Tiến hành xây dựng trận địa tiến công, đào chiến hào chuẩn bị cho Đợt 2 Chiến dịch Điện Biên Phủ

19/3

Đờ Cát-xtơ-ri thông báo việc mất Điện Biên Phủ là khó tránh khỏi

20/3

Đại tướng Võ Nguyên Giáp gửi thư động viên bộ đội xây dựng trận địa

21/3

Các đại đoàn tiếp tục cho bộ đội đào hào giao thông, chuẩn bị xây dựng trận địa tiến công

22/3

Mỗi mét chiến hào được đổi bằng mồ hôi và máu của chiến sĩ Điện Biên

23/3

Quân và dân đồng bằng bắc bộ phối hợp với chiến trường Điện Biên Phủ

24/3

Các sĩ quan chỉ huy không quân Pháp hoang mang tột độ

25/3

Bộ Chỉ huy Chiến dịch đề ra nhiệm vụ cho đợt tiến công thứ hai

26/3

Đẩy lùi được các cuộc tiến công bịt hào của địch

27/3

Sân bay Mường Thanh hoàn toàn bị tê liệt

28/3

Bộ Tổng Tư lệnh ra mệnh lệnh gửi các Đại đoàn 312, 316, 308, 304, 351

29/3

Đại tướng Võ Nguyên Giáp gửi thư động viên cán bộ, đảng viên và toàn thể chiến sĩ chuẩn bị bước vào chiến đấu đợt 2

30/3

Đợt tiến công thứ hai vào Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ bắt đầu

31/3

Các đơn vị khẩn trương tổ chức trận địa phòng ngự, chuẩn bị đánh địch phản kích ban ngày

01/4

Bộ đội ta giành giật với địch từng tấc đất trên đồi A1, tiêu diệt cứ điểm 106

02/4

Ta gọi hàng cứ điểm 311, địch mở nhiều đợt phản kích chiếm đồi A1

03/4

Ta bàn giao lại trận địa ở sườn phía đông đồi A1, sử dụng lực lượng tiến công cứ điểm 105

04/04

Các đơn vị tạm dừng chiến đấu, củng cố trận địa

05/04

De Castries gửi điện yêu cầu Cogny tăng viện gấp cho Điện Biên Phủ

06/04

Bộ Chỉ huy Chiến dịch triệu tập cán bộ dự hội nghị sơ kết đợt 2

07/04

Tư lệnh Không quân Mỹ khu vực Thái Bình Dương đề nghị gặp Navarre để bàn cụ thể kế hoạch ném bom xuống Điện Biên Phủ

08/04

Bộ Chỉ huy Chiến dịch hạ quyết tâm tiếp tục thực hiện nhiệm vụ đã đề ra cho đợt 2; Pháp đề xuất gây mưa nhân tạo để chặn đường tiếp tế hậu cần của ta

09/04

Trung đoàn 98, Đại đoàn 316 liên tiếp bẻ gãy ba đợt xung phong của địch tại đồi C1

10/04

Trung đoàn 98, Đại đoàn 316 liên tiếp bẻ gãy ba đợt xung phong của địch tại đồi C1

11/04

Đồi C1 bị chia làm đôi, ta và địch mỗi bên chiếm một nửa

12/04

Máy bay Pháp bị bắn rơi đã “cung cấp” thêm thuốc nổ để bộ đội ta đặt trong hầm A1

13/04

Bộ Tổng Tham mưu ra các chỉ thị xây dựng công sự phòng ngự, đánh lấn và huấn luyện tân binh

14/04

Chiến hào của bộ đội ta nhích dần đến gần phân khu trung tâm

15/04

Trung đoàn 141 chạm trán với lực lượng Pháp đi giải tỏa và tiếp tế cho Cứ điểm 105 (Huguette 6)

16/04

Trung đoàn 141 chạm trán với lực lượng Pháp đi giải tỏa và tiếp tế cho Cứ điểm 105 (Huguette 6)

17/04

Quân ta chuẩn bị kỹ trước khi tiến công cứ điểm 105 và 206 (Huguette 6, 1)

18/04

Quân ta chuẩn bị kỹ trước khi tiến công cứ điểm 105 và 206 (Huguette 6, 1)

19/04

Quán triệt sâu sắc nghị quyết của Trung ương Đảng

20/04

Quân ta tiếp tục bao vây chia cắt sân bay địch

21/04

Cách đánh sáng tạo của Trung đoàn 36, Đại đoàn 308

22/04

Quân ta tiêu diệt cứ điểm 206 (Huguette 1)

23/04

Đánh địch rút chạy về Mường Thanh

24/04

Địch mở đợt phản kích hòng chiếm lại cứ điểm 206 và khu vực sân bay

25/04

Quân Pháp ném bom vào trại tập trung Noong Nhai giết hại 444 người dân

26/04

Không quân Pháp bắn phá trận địa và đường giao thông của ta

27/04

Không quân Pháp bắn phá trận địa và đường giao thông của ta

28/04

Không quân Pháp bắn phá trận địa và đường giao thông của ta

29/04

Quân ta sẵn sàng bươc vào đợt tiến công thứ 3

30/04

Bộ Chỉ huy Mặt trận thông báo đến các đơn vị ngày nổ súng của đợt tiến công thứ 3 là ngày 1/5/1954

01/05

Đợt tiến công thứ ba của chiến dịch bắt đầu

02/05

Quân ta khép chặt vòng vây tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ

03/05

Quân Pháp đẩy mạnh tăng viện cứu nguy cho Điện Biên Phủ

04/05

Nhiệm vụ chuẩn bị điểm hỏa ở đồi A1 đã hoàn thành

05/05

Quân pháp chi viện nhỏ giọt cho Điện Biên Phủ

06/05

Quân ta làm chủ các cứ điểm A1, C2

07/05

Quân ta làm chủ các cứ điểm A1, C2